![](https://nabkav.com/wp-content/uploads/2024/08/SIBO_F4.jpg)
منبع اصلی از سایت زیر و سایر سایتهای معتبر مرتبط:
:https://www.webmd.com/digestive-disorders/sibo-overview-what-is-it
SIBO چه بیماری است؟
این بیماری به حالتی میگویند که در روده کوچک شما باکتری های بسیاری حضور یافته باشند. باکتری ها به طور معمول در کل دستگاه گوارش وجود دارند، اما در مقادیر متفاوت. در مقایسه با روده بزرگ یا کولون (حداقل 1,000,000,000 باکتری در هر میلی لیتر مایع) معمولاً تعداد نسبتاً کمی باکتری در روده کوچک زندگی می کنند (کمتر از 10000 باکتری در هر میلی لیتر مایع). این باکتری ها نقش کلیدی در هضم غذا دارند. لیکن چنانچه این میزان از توازن خارج گردد یا انواع دیگری اضافه شوند آنموقع است که مشکل ایجاد میشود. این بیماری با تغییر در سبک زندگی درمان میگردد.
عوارض این بیماری
این بیماری ممکن است باعث موارد زیر شود:
- شکم درد
- بی قراری
- نفخ
- پری ناراحت کننده بعد از غذا خوردن
- از دست دادن اشتها
- سوء هاضمه
- عبور گاز زیاد
- اسهال یا یبوست
- خستگی
- ضعف
- گرفتگی عضلات
- افسردگی
- سوء تغذیه به معنای عدم جذب موا مغذی
- کاهش وزن بدون دلیل
علل و عوامل ریسک
این بیماری معمولا زمانی ایجاد میشود که روده غذا را در مسیری که باید حرکت نمیدهد. در این شرایط باکتری ها رشد کرده و برای مدت طولانی به اطراف می چسبند. اگر باکتری های “خوب” که به شما در هضم غذا کمک می کنند نیز نتوانند با باکتری های مضر در مسیرادامه دهند، میکروب های “بد” می توانند خیلی سریع تکثیر شده و منجر به عدم تعادل شوند.
مواردی که می تواند باعث ایجاد SIBO یا احتمال آن شود عبارتند از:
سن. افراد مسن در معرض خطر بیشتری هستند زیرا ممکن است معده آنها اسید کمتری را که مواد غذایی را تجزیه می کند تولید کند. همچنین احتمال ابتلا به دیورتیکولوز در آنها بیشتر است. دیورتیکولوز یک بیماری شایع است که کیسه های کوچکی در پوشش داخلی روده شما تشکیل می شود. آنها معمولاً هیچ مشکلی ایجاد نمی کنند. اما به ندرت ممکن است خونریزی یا عفونت (دیورتیکولیت) ایجاد شود.
آناتومی. ممکن است روده کوچک شما شکل غیر معمول داشته باشد. تفاوتهای فیزیکی در روده شما باعث میشود که غذا کندتر از آنچه باید حرکت کند و این به باکتریها اجازه رشد دهد. این شکل غیر معمول میتواند به دلایل زیر باشد:
- دیورتیکولوز (کیسه در روده کوچک)
- روش های جراحی مانند Roux-en-Y (جراحی بای پس معده)
- بافت آسیب دیده ناشی از پرتو یا جراحی
- آسیب به روده کوچک شما
- عبور غیرمعمول (فیستول) بین دو قسمت روده شما
- تجمع پروتئینی به نام آمیلوئید در روده کوچک شما
- انسداد در دستگاه گوارش
شرایط پزشکی– بیماری های زیر میتواند مانع از انجام کار معمول روده شود:
- دیابت
- لوپوس(یک نوع بیماری خود ایمنی)
- اختلالات بافت همبند مانند اسکلرودرمی(بیماری خود ایمنی که بیشتر پوست را درگیر میکند)
- ضعیف شدن سیستم ایمنی به دلیل HIV یا کمبود ایمونوگلوبولین A
- بیماری های التهابی روده مانند کرون و به ندرت کولیت اولسراتیو(زخمی)
برخی داروها اغلب باعث این بیماری میگردند از آنجمله:
- نارکوتیکس(مخدر)
- داروهایی که برای روده تحریک پذیر تجویز میگردند
- داروهای مهار کننده اسید معده مثل امپرازول
- آنتی بیوتیک هایی که بر باکتری ها اثر میگذارند
نحوه تشخیص بیماری SIBO
عوارض SIBO عمدتا شبیه به بسیاری از بیماری های دیگرروده است. اگر عوارض لیست شده، در شما از بین نرفت به یک متخصص سیستم گوارش مراجعه کنید.
آنها احتمالا تست هایی را از قبیل زیر برای شما میدهند:
- تست های تصویر برداری برای مشاهده مشکلات فیزیکی روده مثل X-ray، CT یا MRI
- تست خون برای چک کردن کم خونی و کمبود ویتامین
- تست مدفوع برای چک کردن اینکه چه میزان چربی بدن شما جذب میکند
- کشت مایع استخراج شده از روده شما برای دیدن انواع باکتریها از طریق آندوسکپی
- تست بازدم هیدروژن. ابتدا یک نوشیدنی شیرین می نوشید. در طول 3 ساعت بعد، هر 15 دقیقه یک بار در یک بادکنک می دمید. این هوا برای بررسی میزان بالای هیدروژن یا متان مورد آزمایش قرار می گیرد تا در مورد بیماری SIBO بتوانند قضاوت کنند.
درمان بیماری SIBO
با درمان این بیماری باکتری های روده شما باید به حالت متوازن قبل برگردد. عوارض شما کاهش و جذب مواد مغذی غذا افزایش یابد.
درمان ممکن است به نتایج آزمایش بازدم شما بستگی داشته باشد. اگر نمونه بازدم شما مقدار زیادی هیدروژن داشت، درمان اصلی با آنتی بیوتیک ریفاکسمین (Xifaxan) صورت میگیرد. اما اگر نمونه بازدم شما میزان بالایی از متان را نشان داد، احتمالا ریفاکسیمین به همراه آنتی بیوتیک دیگری مثل نئومایسین (Mycifradin) مصرف خواهید کرد.
آنتی بیوتیکهای دیگری که برای درمان SIBO استفاده میشود شامل موارد زیر هستند:
- Amoxicillin-clavulanic acid (Augmentin)
- Ciprofloxacin (Cipro)
- Metronidazole (Flagyl)
- Norfloxacin (Noroxin)
- Trimethoprim-sulfamethoxazole (Bactrim)
شما ممکن است برای یک یا دوهفته و حتی بیشتر نیاز باشه آنتی بیوتیک مصرف کنید. در مورد نوع آنتی بیوتیک هم این پزشک شما است که تصمیم میگیرد.(شایان ذکر است که تا زمان رفع مشکل اصلی بوجود آورنده این بیماری، متاسفانه پس از یک سال بیماری باز میگردد)
بیماری SIBO درجذب کافی بدن را از مواد مغذی مثل ویتامین B12 ، آهن، تیامین و نیاسین اختلال ایجاد میکند از همین رو استفاده از مکمل ها برای کمبود ویتامینی بدن ممکن است کمک نماید.
گیاه درمانی
استفاده از خواص درمانی طبیعی برخی گیاهان دارویی می تواند یک روش موثر برای درمان علائم SIBO باشد. بهترین مکمل های گیاهی برای SIBO دارای خواص ضد میکروبی بالایی هستند.
برای از بین بردن رشد بیش از حد باکتری ها(SIBO)، احتمالاً باید چند ماه ترکیبی از چندین مکمل گیاهی را مصرف کنید. شایان ذکر است که در تحقیقات صورت گرفته نتیجه استفاده از آنتی بیوتیک و گیاه درمانی یکسان بوده است.
در اینجا چند مورد از رایج ترین گیاهانی که می توانند از فلور مثبت روده حمایت کنند، آورده شده است:
- آلیسین (آلیسین یکی از ترکیبات فعال اصلی مشتق شده از سیر است.)
- گیاهان مورد استفاده در آیورودا
- زرشک
- بربرین (بربرین یک ماده شیمیایی تلخ مزه و زرد رنگ است)
- روغن شبدر یا میخک
- Coptis Chinensis (یک گیاه چینی است)
- Goldenseal (یک گیاه با رویش در امریکا)
- عصاره دانه گریپ فروت
- عصاره چریش (Azadirachta indica) درختی است که در مناطق گرمسیری مانند هند می روید)
- عصاره برگ زیتون
- ریشه انگور اورگان
- برگ یا روغن پونه کوهی
- Pau d’arco (یک گیاه با رویش در امریکای جنوبی)
- روغن نعناع
- فیلدندریود
- پوسته انار
- بره موم(پراپولیس)
- روغن آویشن
مکمل های غذایی
یکی از خطرناکترین اثرات SIBO این است که میتواند باعث کمبود مواد مغذی در بیمار شود. SIBO از عملکرد صحیح روده کوچک جلوگیری کرده و مانع جذب مواد مغذی می شود. شما با این بیماری احتمالاً دچار سوء تغذیه شده و با کمبود چندین ماده مغذی ضروری مواجه خواهید شد.
ویتامین ها مواد مغذی ضروری هستند که چندین نقش کلیدی در سلامت کلی شما دارند. اگر به SIBO مبتلا هستید، ممکن است کمبود ویتامین های A، B12، D، E یا K داشته باشید.
مواد معدنی، نوع دیگری از مواد مغذی ضروری هستند که برای عملکرد صحیح بدن نیاز است. در مبتلایان به SIBO کمبود کلسیم، مس، آهن، منیزیم یا روی دیده شده است.
پروبیوتیک های طبیعی
ممکن است این به نظر متناقض بیاد که استفاده از پروبیوتیک ها برای کمک به مدیریت رشد بیش از حد باکتری ها مفید باشد. اما پروبیوتیک ها باکتری های زنده ای هستند که به رشد و افزایش باکتری های مفید کمک می کنند.
تئوری اصلی این است که پروبیوتیکهای خاصی میتوانند جایگزین باکتریهایی شوند که SIBO را بوجود آورده اند واین پروبیوتیک ها تحرک سالمتر دستگاه گوارش را بهبود می بخشند.
برخی از این پروبیوتیکها بشرح زیر هستند:
- Bacillus indicus
- Lactobacillus plantarum
- Saccharomyces boulardii
- Lactobacillus GG
- Bigodbactermimum infantis 35624
- Lactobacillus casei
- Bifidus lactis
(مترجم: شرکت زیست تخمیریکی از شرکتهایی است که در ایران محصولات پروبیوتیکی تولید میکند توصیه میشه به سایت آن مراجعه و با محصولات آن آشنا شوید:https://zisttakhmir.com/CatProduct/all)
رژیم غذایی برای درمان SIBO
اگر بیماری SIBOشما به دلیل یک مشکل آناتومیکی(مشکل ساختاری روده) نیست، اقدام ساده این است که غذاها و نوشیدنی های شیرین را حذف کنید. این ممکن است تمام چیزی باشد که برای احساس بهتر نیاز دارید.
سایر تغییرات رژیم غذایی برای SIBO عبارتند از:
- قطع مصرف غذاهایی که به نظر می رسد علائم شما را بدتر می کنند. سه روز صبر کنید بعد دوباره آنها را در برنامه غذایی خود قرار دهید. به این ترتیب، متوجه خواهید شد که آیا یک غذای خاص باعث ایجاد و بد تر شدن علائم شما می شود یا خیر.
- اجتناب از مکمل های فیبری و همچنین هرگونه داروی مایع (مانند شربت سرفه) که در آنها از قند یا الکل برای طعم دادن استفاده شده.
- از لاکتوزاجنتاب کنید چون اگر روده کوچک شما آسیب دیده باشد، ممکن است توانایی هضم لاکتوز، همان قند موجود در محصولات شیر را از دست داده باشید.
- یک رژیم غذایی با FODMAP کم. FODMAP مخفف الیگوساکاریدهای قابل تخمیر، دی ساکاریدها، مونوساکاریدها و پلی الها است. FODMAP ها نوعی کربوهیدرات هستند. اما هر کربوهیدراتی یک FODMAP نیست. یک متخصص تغذیه یا یک پزشک با تجربه در زمینه تغذیه می تواند به شما کمک کند تا برنامه درستی داشته باشید.(مترجم: این رژیم بصورت یک جدول در بخش “رژیمهای غذایی” این سایت آمده است).
- پری بیوتیک ها(غذای پروبیوتیکهاست) و پروبیوتیک ها. میتوانید پروبیوتیکها را در غذاهای تخمیری مانند ماست (از نوع طبیعی)، کفیر (یک نوشیدنی مبتنی بر ماست) و کیمچی (یک غذای سنتی کرهای) دریافت کنید. برای دریافت بیشتر پری بیوتیک ها ، مقدار زیادی میوه، سبزیجات و غلات کامل مصرف کنید.
اگر میخواهید پری بیوتیک ها یا پروبیوتیک ها را بصورت قرص های مکمل استفاده کنید، ابتدا با پزشک خود صحبت کنید تا مطمئن شوید که آنها انتخاب خوبی برای شما هستند. ولی غذاها همیشه بهترین هستند، زیرا شما مواد مغذی دیگری را هم دریافت خواهید کرد که برای شما مفیداند.
عوارض SIBO وقتی درمان نشوند
این بیماری میتواند مشکلاتی از جمله موارد زیر را بوجود آورد:
- کمبود ویتامین ها و مواد مغذی
- عدم تعادل الکترولیت
- اسهال
- کم خونی
- کاهش وزن
- استخوان های ضعیف (پوکی استخوان)
- سنگ کلیه